Szanowny Panie Burmistrzu,
podczas ostatniej sesji Rady Miasta została przyjęta uchwała określająca zasady najmu mieszkań w budowanym bloku przy ul. Magazynowej. Analiza przyjętych zapisów prowadzi jednak do wniosku, że wprowadzony system punktowy może prowadzić do sytuacji niesprawiedliwych wobec obecnych mieszkańców Zambrowa oraz stoi w sprzeczności
z zasadą, że mieszkania realizowane przy udziale gminy powinny w pierwszej kolejności służyć lokalnej społeczności.
Zgodnie z uchwałą osoba mieszkająca poza Zambrowem może otrzymać 10 punktów wyłącznie na podstawie deklaracji zamiaru podjęcia pracy lub nauki w mieście. Jednocześnie mieszkaniec Zambrowa za sam fakt zamieszkiwania w mieście otrzymuje jedynie 5 punktów – i to pod warunkiem, że przez ostatnie dwa lata rozliczał podatek dochodowy w Urzędzie Skarbowym w Zambrowie oraz wskazywał Zambrów jako miejsce zamieszkania w zeznaniu podatkowym.
W praktyce oznacza to, że osoba spoza Zambrowa może zostać potraktowana korzystniej niż wieloletni mieszkaniec miasta, który tu mieszka, pracuje, płaci podatki i współtworzy lokalną wspólnotę. Co więcej, mieszkaniec Zambrowa przebywający w mieście krócej niż dwa lata lub nierozliczający podatku w miejscowym urzędzie skarbowym nie otrzyma punktów za zamieszkanie w mieście wcale.
Analiza przykładowych wyliczeń punktów wynikających z przyjętej uchwały pokazuje skalę problemu i prowadzi do wniosków trudnych do zaakceptowania z punktu widzenia interesu mieszkańców.
• Małżeństwo (do 40 roku życia) z dzieckiem mieszkające poza Zambrowem, które nie posiada żadnego mieszkania ani domu i deklaruje podjęcie pracy lub nauki w Zambrowie może uzyskać:
10 pkt. za wiek + 3 pkt. za dziecko + 10 pkt. za zamieszkanie poza Zambrowem + 5 pkt. za brak mieszkania = 28 punktów.
• Analogiczne małżeństwo z dzieckiem mieszkające w Zambrowie, które również nie posiada mieszkania ani domu, może uzyskać:
10 pkt. za wiek + 3 pkt. za dziecko + 5 pkt za zamieszkanie w Zambrowie + 5 pkt za brak mieszkania = 23 punkty.
Oznacza to, że rodzina spoza Zambrowa może mieć o 5 punktów więcej niż identyczna rodzina mieszkająca w Zambrowie.
• Małżeństwo (do 40 roku życia) z dzieckiem mieszkające poza Zambrowem, które posiada już mieszkanie lub dom w innej miejscowości, a jedynie deklaruje podjęcie pracy lub nauki w Zambrowie, może uzyskać 23 punkty (np. małżeństwo mieszkające poza Zambrowem, pracujące poza Zambrowem lub zdalnie, mające dom poza Zambrowem i oświadczające, że dziecko będzie chodziło do szkoły podstawowej lub średniej w Zambrowie).
Jest to taka sama liczba punktów, jaką otrzyma małżeństwo z dzieckiem mieszkające
w Zambrowie, które nie posiada żadnego mieszkania ani domu.
Przedstawione przykłady pokazują, że przyjęty system punktowy prowadzi do sytuacji trudnych do zaakceptowania z punktu widzenia zasad sprawiedliwości społecznej oraz interesu lokalnej wspólnoty. W wielu przypadkach premiowana jest sama deklaracja przeprowadzki do miasta, a nie rzeczywiste i wieloletnie związki z lokalną społecznością.
Dodatkowe wątpliwości budzi również fakt, że uchwała nie określa w sposób jasny mechanizmu weryfikacji deklaracji o podjęciu pracy lub nauki w Zambrowie ani konsekwencji w przypadku niespełnienia tych deklaracji po uzyskaniu mieszkania.
Program Społecznej Inicjatywy Mieszkaniowej powinien przede wszystkim służyć mieszkańcom miasta, wspierać zatrzymywanie młodych ludzi w Zambrowie oraz wzmacniać lokalną wspólnotę. Naturalną zasadą powinno być, aby w pierwszej kolejności z mieszkań mogli korzystać obecni mieszkańcy Zambrowa, następnie osoby wcześniej związane z miastem lub planujące powrót, a dopiero w dalszej kolejności osoby, które dotychczas nie były związane z lokalną społecznością.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jakie były przesłanki wprowadzenia zapisu przyznającego większą liczbę punktów osobom spoza Zambrowa niż mieszkańcom miasta?
2. W jaki sposób będą weryfikowane przedstawione oświadczenia, np. deklaracja dotyczących podjęcia pracy lub nauki w Zambrowie?
3. Jakie konsekwencje będą ponosiły osoby, które po uzyskaniu mieszkania nie spełnią złożonych deklaracji?
4. Czy rozważane jest wprowadzenie dodatkowego kryterium punktowego dla osób wcześniej związanych z Zambrowem (np. wieloletnie zameldowanie, nauka, praca również prowadzenie działalność gospodarczej lub wcześniejsze zamieszkiwanie w mieście)?
5. Czy władze miasta rozważą zmianę zasad punktacji tak, aby mieszkańcy Zambrowa byli wyraźnie uprzywilejowani względem osób spoza miasta?
6. Czy miasto będzie weryfikowało faktyczne zamieszkiwanie w przyznanym mieszkaniu przez najemców, np. poprzez meldunek lub inne mechanizmy kontrolne?
7. Czy w podpisanej umowie na najem będzie zapis o zakazie wynajmu mieszkania innym osobom?
8. Czy w przypadku podania nieprawdziwych informacji we wniosku przewidziane
są sankcje, np. rozwiązanie umowy najmu?
9. Czy po zakończeniu naboru zostanie opublikowana lista rankingowa wniosków wraz
z liczbą uzyskanych punktów (z zachowaniem ochrony danych osobowych)?
Mieszkania budowane przy udziale środków publicznych oraz zaangażowaniu gminy powinny przede wszystkim służyć mieszkańcom miasta i wspierać jego długofalowy rozwój. Zasady ich przyznawania powinny być przejrzyste, sprawiedliwe i oparte na ochronie interesu lokalnej wspólnoty samorządowej.